НАЦИОНАЛЬНАЯ БИБЛИОТЕКА РЕСПУБЛИКИ ТЫВА

ИМ. АЛЕКСАНДРА СЕРГЕЕВИЧА ПУШКИНА

Режим работы:

Пн.-Пт. 9:00 - 18:00 ч. Сб. 9:00-17:00 ч.

«Биче-сеткилдиң, хүндүлээчел чоруктуң кижизи»

13 декабря 2018, Четверг

Тываның А. С. Пушкин аттыг библиотеказының национал болгаш чурт-шинчилел чогаалының килдизи Доруг-оол Алдын-оолович Монгуштуң 90 харлаанынга тураскаадып 2018 чылдың декабрь 12-де «Биче-сеткилдиң, хүндүлээчел чоруктуң кижизи» («Гений скромности, вежливости, простоты») деп аттыг номнар делгелгезин салган. Делгелгеде эртемденниң 30 хире ажылдарын, номнарын салган. Чижээлээрге, Монгуш Д. А. «Тыва дыл : ортумак школаның 5-ки клазының өөредилге ному» (1986), «Методиктиг сүмелер : VI-VII класстарга «Тыва дыл» ному-биле ажылдаар башкыларга дузаламчы» (1992), «Тыва дылдың тайылбырлыг словары / ред. Д. А. Монгуш» (Т. I, А-Й, 2003), «Формы прошедшего времени изъявительного наклонения в тувинском языке» (1963), «Тувинский язык и письменность: избранные труды» (2009) дээш оон-даа өске.

Доруг-оол Алдын-оолович Монгуш 1928 чылдың декабрь 12-де Өвүр кожууннуң Арыг-Бажы деп черге төрүттүнген. Д. А. Монгуш Кызылдың 2 дугаар школазын 1949 чылда тергиин эки дооскаш, Абаканың башкы институдунга (1949-1951чч.) өөренген. Оон Москваның Ломоносов аттыг университетиниң дыл факультедин 1957 чылда шылгараан диплом-биле дооскан.

1962 чылдан бээр Д. А. Монгуш Тываның гуманитарлыг шинчилелдер институдунга ажылдап киргеш, чуртталгазының сөөлгү хүннеринге дээр (2017 ч.) ажылдаан. Ол француз, узбек, түрк, тыва, орус дылдарга чугааланыр турган.

Д. А. Монгуш 80 ажыг эртем ажылдарының автору. Ол дыка хөй эртем номнарының редактору, тыва дылдың шинчилекчизи, тыва дылдың өөредилге номнарының автору, тыва дылдың баштайгы тайылбырлыг словарының тургузукчузу. Ол Тыва Республиканың эртеминиң алдарлыг ажылдакчызы, Тыва Республиканың Ордениниң, Улустарның найыралы Ордениниң эдилекчизи.

Последние новости

20 февраля, Пятница

Николай Өскеевич Өлзей-оолдуң 110 харлаанынга

Николай Өскеевич Өлзей-оол – сураглыг, хөй талалыг салым-чаяанныг ыраажы, шии артизи, киноактёр, хөөмейжи, хөгжүмчү, В. Ш. Көк-оол аттыг хөгжүм-шии театрының үндезилекчилериниң бирээзи, РСФСР-ниң алдарлыг артизи, Тыва АССР-ниң Улустуң артизи, Тыва, Моол Чазактың база хөй-хөй күрүне шаңналдарының эдилекчизи чораан.

19 февраля, Четверг

Ооржак Рада Ооржаковнаның 50 харлаанынга

Бо чараш байырлалыңар таварыштыр чылыг-чымчак байырывысты чедирип, хая-даш дег быжыг кадыкшылды, аржаан суу дег арыг-кылаң өөрүшкү-маңнайны, ажыл-ижиңерге моон-даа соңгаар хей-аъдыңар бедик, чүткүл-сорууңар күштүг болуп, чогаадыкчы, демниг чедиишкиннер улам хөгжүп, сайзыраарын сеткиливис ханызындан күзедивис!

18 февраля, Среда

Бегзи Каадыр-оол Монгушовичиниң 85 харлаанынга

Композитор, шүлүкчү, хѳгжүмчү, Тыва Республиканыӊ Композиторлар эвилелиниӊ кежигүнү Бегзи Каадыр-оол Монгушович 1941 ч. февраль 18-те, Чаа-Хөл кожууннуң Кара-Суг сумузунга ажылчын арат өг-бүлеге төрүттүнген.